Peacekeeping

2 Ιουνίου , 2009

Ο όρος “Επιχειρήσεις Υποστήριξης Ειρήνης” εισήχθη από το Ηνωμένο Βασίλειο· σήμερα χρησιμοποιείται στο δόγμα του ΝΑΤΟ για να καλύψει τις επιχειρήσεις διαφύλαξης ειρήνης (peace-keeping) και τις  επιχειρήσεις επιβολής ειρήνης (peace enforcement). Η “υποστήριξη” υποδηλώνει ότι οι στρατιωτικές ενέργειες παρέχονται προς υποστήριξη πολιτικών στόχων. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και κάποια άλλα έθνη προτιμούν τη χρήση του γενικού όρου “ειρηνευτικές επιχειρήσεις” για αποστολές υπό την εντολή των Ηνωμένων Εθνών.

 

            Όταν ο Damir άκουσε ότι θα πήγαινα στο Oum Dreyga, με άρχισε στο δούλεμα: “Όλα καλά, κανένα πρόβλημα, 5 ώρες η μικρότερη περιπολία, τρεις μέρες η μεγαλύτερη, με δυο διανυκτερεύσεις έξω.” Είχε δίκιο. Το Oum Dreyga έχει τη μεγαλύτερη περιοχή ευθύνης από τα εννέα φυλάκια της MINURSO στη Δυτική Σαχάρα – τρεις φορές μεγαλύτερη από μερικά φυλάκια στην άλλη πλευρά του Berm, στην πλευρά του POLISARIO.

            “Οι POLISARIO, my friend, είναι μαχητές, πραγματικοί μαχητές. Και γνήσιοι μουσουλμάνοι: όταν έκαναν επιδρομές και αιχμαλώτιζαν μαροκινά κονβόι, έπαιρναν τα όπλα και τα οχήματα, έδιναν στους Μαροκινούς στρατιώτες ένα φορτηγό και τους άφηναν ελεύθερους να γυρίσουν πίσω…”

            Είναι ο Alvaro Pintos, υποπλοίαρχος του ναυτικού της Ουρουγουάης, γείτονάς μου, φιλόζωος, γνωστός πλέον ως “Ο Άνθρωπος Που Φώναζε Por Aca”, και με αγγλικά της συμφοράς: “No is correct!”, δηλαδή “δεν είναι σωστό”. Μου παίρνει αρκετό χρόνο να καταλάβω ότι αντί για το much και το many χρησιμοποιεί το more, αλλά το προφέρει moore – μουρ, και χρησιμοποιεί μία μόνο λέξη (killer) για να πει kill ή killed. Κάποια στιγμή, επιτέλους, η φράση “he killer moore cats, you understand?” βγάζει νόημα, he killed many cats, σκότωσε πολλές γάτες και ο ήλιος της επικοινωνίας ανατέλλει (αλλά όταν αργότερα του λέω “OK, Alvaro, this can be kind of tricky”, με κοιτάει σαν να μιλάω κινέζικα).

            Είναι πολύ περήφανος για τη χώρα του: “Ουρουγουάη, my friend, τέσσερα εκατομμύρια άνθρωποι, λίγοι φτωχοί, λίγοι πολύ πλούσιοι, και οι υπόλοιποι μια μεγάλη μεσαία τάξη, όχι σαν τη Βραζιλία… Ουρουγουάη, my friend, η Ελβετία της Λατινικής Αμερικής…”

            Πολύ περήφανος για τη χώρα του… και τελείως καφενείο στην περιπολία…

            Τις προάλλες τα σκάτωσε στην πλοήγηση, βγήκαμε 100 χιλιόμετρα εκτός πορείας, κι άλλα 100 να γυρίσουμε 200, εντάξει, δε λέω, ωραία η οδήγηση, αλλά δεν υπάρχει κανένας σοβαρός λόγος τα 360 χιλιόμετρα της ημέρας να τα κάνεις 560, απολύτως κανένας…

            Το καλό της υπόθεσης: οδηγήσαμε νότια από την Dakhla, από τη μια πλευρά η έρημος, από την άλλη ο ωκεανός, κι εσύ στη μέση, τοπίο στοιχειωμένο, κύματα και λευκή άμμος κάτω από έναν αμείλικτο ήλιο, και στο τέλος του δρόμου η Μαυριτανία (“έλα… έλα…”)

            Και ίσως -ίσως- να περάσαμε τον Τροπικό του Καρκίνου…

 058_small

            Peacekeeping…

Υπάρχουν διάφοροι ορισμοί για τη διαφύλαξη της ειρήνης και την επιβολή της. Παρόλο που οι λέξεις μπορεί να διαφέρουν, υπάρχει ευρεία διεθνής συμφωνία για την προσέγγιση που απαιτεί μια επιχείρηση των Ηνωμένων Εθνών και για τις σημαντικές διαφορές μεταξύ των δύο αυτών ειδών επιχειρήσεων. Η διαφύλαξη και η επιβολή της ειρήνης μπορούν να οριστούν ως εξής:

Διαφύλαξη της ειρήνης (ΔΕ): επιχειρήσεις που πραγματοποιούνται με τη συναίνεση των εμπόλεμων πλευρών, προς υποστήριξη των προσπαθειών για την επίτευξη ή τη διατήρηση της ειρήνης, έτσι ώστε να βελτιωθεί η ασφάλεια και η διαβίωση σε περιοχές δυνητικής ή πραγματικής σύγκρουσης.

Επιβολή τής ειρήνης (ΕΕ): επιχειρήσεις που πραγματοποιούνται για την αποκατάσταση της ειρήνης, μεταξύ εμπολέμων που δεν συναινούν στην επέμβαση, και οι οποίες μπορεί να περιλαμβάνουν πολεμικές δραστηριότητες.

 

            Έχει μερικές στάνταρ εκφράσεις ο Alvaro. Μία είναι το “no is correct” – αλλά όταν είναι σκυμμένος πάνω από το GPS και εσύ προσπαθείς να καταλάβεις αν λέει “no is correct” ή “now is correct”, δεν είναι τόσο αστείο, πιστέψτε με… Κάποιες άλλες εκφράσεις του είναι “my friend”, “you understand?”, και “enjoy the mission”.

            Μία άλλη είναι το “come on”…

 

            Δεν το λέει με τον τρόπο που το έλεγα εγώ, εμείς, COme on, κοφτά, ο τόνος στην πρώτη συλλαβή, όχι, ο Ουρουγουανός τραβάει το τελευταίο “ο”, come Oooon, με εκείνη την τραγουδιστή προσωδία που είναι σύμφυτη με την εκφορά της ισπανικής γλώσσας. Την πρώτη φορά που το είπε, ενστικτωδώς, απάντησα ‘eah!

            Αλλά ακούστηκε κάλπικο, τελείως κάλπικο…

            Τώρα πια, εδώ, στη Δυτική Σαχάρα, δεν λέω come on… Το σλόγκαν που εισήγαγε ο Άγγελος Γ. και καθιερώσαμε εμείς οι υπόλοιποι, εδώ ακούγεται πολύ λίγο, ακούγεται παράταιρο, φάλτσο, περιττό… Ήταν ένα σύνθημα για έναν άλλο τόπο, για μια χώρα τώρα μακρινή, που δεν έρχεται ούτε στα όνειρά μου – άνθρωποι κλειστοί, μοναχικοί, φοβισμένοι, άνθρωποι καλοί, συνθλιμμένοι από τα αμείλικτα γρανάζια της καθημερινότητας, άνθρωποι που τραβάνε διαχωριστικές γραμμές και επάνω στις γραμμές χαράζουν σύνορα και επάνω στα σύνορα χτίζουν τείχη για να προστατέψουν αυτά που νομίζουν ότι έχουν, αυτά που είναι μέσα, ενώ τελικά τα πιο σημαντικά πράγματα βρίσκονται απ’ έξω… come on, μια ειλικρινής παρωδία σάλπιγγας της Ιεριχούς, come on, έλα, μπορείς, μπορούμε… δώσε μου το χέρι σου και θα τα καταφέρουμε…

            Όχι εδώ, όμως. Εδώ οι ήχοι βουλιάζουν στις αχανείς ησυχίες, και ο μόνος που τραγουδάει είναι ο άνεμος.

            Θάβω το come on και συνεχίζω…

            Peacekeeping…

Η διαφύλαξη και η επιβολή της ειρήνης έχουν τον ίδιο τελικό στόχο· η λογική όμως που διέπει την διεξαγωγή τής κάθε μίας είναι διαφορετική. Στο “Συμπλήρωμα στην Ατζέντα για την Ειρήνη”, ο Γενικός Γραμματέας έκανε αυτή τη διάκριση ξεκάθαρη:

“Στη διαφύλαξη της ειρήνης, η λογική πηγάζει από πολιτικές και στρατιωτικές προϋποθέσεις οι οποίες είναι πολύ διαφορετικές από εκείνες τής επιβολής· και η δυναμική της τελευταίας είναι ασύμβατη με τις πολιτικές διαδικασίες τις οποίες αποσκοπεί να προάγει η πρώτη. Η αδυναμία διάκρισης μεταξύ των δύο μπορεί να υπονομεύσει την βιωσιμότητα μιας επιχείρησης διαφύλαξης της ειρήνης και να θέσει σε κίνδυνο το προσωπικό της.”

            Ο στρατηγός Rose, διοικητής της UNPROFOR στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, συνόψισε το παραπάνω σκεφτικό όταν δήλωσε:

“Δεν μπορείς να κάνεις πόλεμο μέσα από οχήματα βαμμένα άσπρα.”

            Peacekeeping…

             Είναι Πάσχα, 19 Απριλίου, μόλις έχω τελειώσει με την εβδομαδιαία συντήρηση και το πλύσιμο του αυτοκινήτου μου, και έχω μια διαβολεμένη όρεξη να γράψω. Είναι Πάσχα, γιορτάζει ο πατέρας μου, γιορτάζει και ο ανηψιός μου διπλά: πριν από εφτά χρόνια, η μητέρα του – στην οποία, κατά ένα παράξενο τρόπο, δεν έχω καταφέρει να πω ποτέ ευθέως πόσο την αγαπώ – ξεκίνησε από την Κόρινθο, τραγουδώντας, στο πίσω κάθισμα ενός αυτοκινήτου, για να πάει στην Αθήνα να τον γεννήσει. Και για λίγο δεν είναι Πάσχα, δεν είναι Απρίλιος, είναι τέλη Νοεμβρίου 2007 και εγώ στο διαμέρισμά μου ετοιμάζομαι να περάσω τον Δεκέμβριο στις ερήμους τής κεντρικής Αυστραλίας. Παίρνω τηλέφωνο στην Κόρινθο να μιλήσω στο μικρό, να του πω ότι φεύγω για ταξίδι και δεν θα είμαι εκεί για τα Χριστούγεννα, αλλά θα πάω την Πρωτοχρονιά… Δεν έλεγε ακόμα καλά το θ. “Σείε”, μου λέει από το τηλέφωνο, “εγώ σέλω να πάω στην έρημο”…

 

             Είναι Πάσχα, 19 Απριλίου, ευχές με το πλήρωμα του ρωσικού ελικοπτέρου που σταθμεύει μονίμως εδώ. “Χριστός Ανέστη”, λέω στον συγκυβερνήτη Sergey, “Χριστός Βάσκριες” μου απαντάει, σφίγγουμε τα χέρια, αγκαλιαζόμαστε, αυτό ήταν, το ήξερα ότι θα συνεννοηθούμε ο καθένας στη γλώσσα του, άσε που δεν νομίζω να υπάρχει η έκφραση στα αγγλικά. Τον ακούω αργότερα να τηλεφωνεί στην πατρίδα του. “Χριστός Βάσκριες”…

              Παίρνω κι εγώ τηλέφωνα, με παίρνουν, οικογένεια, κουμπάροι, Sparky Friday & Walt Whitman, legends of their own time…

 

               Είναι Πάσχα, 19 Απριλίου, μόλις έχω τελειώσει με την εβδομαδιαία συντήρηση και το πλύσιμο του αυτοκινήτου μου και πρέπει να βάλω πλυντήριο, αλλά βαριέμαι, the hell with the laundry, είναι Πάσχα, έχει πέσει και ο αέρας, φτιάχνω τσάι και την αράζω στη γωνιά μου με την Έρημο του Le Clesio, και είμαι εκεί, δίπλα στη Λάλα Μεϊμάνα που κλαίει πάνω από τον νεκρό άντρα της, τον σεΐχη Μα ελ Αϊνίν, το Ύδωρ των Οφθαλμών: “Λίγο πριν χαράξει, την ώρα που ο αέρας έξω είναι σιωπηλός κι ακίνητος και δεν ακούγεται ο παραμικρός θόρυβος, ούτε ένα έντομο να πετά, πεθαίνει ο Μα ελ Αϊνίν. Η Μεϊμάνα, που κρατά ακόμα το χέρι του, το συνειδητοποιεί κι αμέσως ξαπλώνει στο χώμα, πλάι σ’ εκείνον που αγαπά, κι αρχίζει να κλαίει χωρίς να πνίγει πια τους λυγμούς της. Εκείνη τη στιγμή ο Νουρ, που στέκεται όρθιος κοντά στην πόρτα, κοιτάζει για τελευταία φορά το ανήμπορο κορμί του μεγάλου σεΐχη έτσι καθώς είναι ξαπλωμένο στην άσπρη του κάπα, τόσο ανάλαφρο, που μοιάζει να κυματίζει στον αέρα. Φεύγει πισωπατώντας και ξαναβρίσκεται μόνος μέσα στη νύχτα, στη σταχτιά πεδιάδα που τη φωτίζει το φως της πανσελήνου. Η κούραση κι η οδύνη δεν τον αφήνουν να πάει μακριά. Πέφτει κάτω, κοντά σε κάτι αγκαθωτούς θάμνους, κι αποκοιμιέται αμέσως, χωρίς να ακούει τη φωνή της Λάλα Μεϊμάνα που θρηνεί – ένας θρήνος που μοιάζει με τραγούδι.

 

              Είναι Πάσχα, 19 Απριλίου, και για μια ακόμα φορά βρίσκομαι ανάμεσα σε ανθρώπους με τους οποίους δεν έχω καμία σχέση, κανένα κοινό σημείο…

               Δύο λόγοι έχουν φέρει τους υπόλοιπους εδώ πέρα. Ο ένας λόγος είναι τα χρήματα: ο Naves μου λέει ότι σχεδόν θα μπορέσει να αγοράσει σπίτι στη Βραζιλία. Ο άλλος είναι η απόκτηση επαγγελματικής εμπειρίας, η οποία σε κάποιες χώρες εκτιμάται δεόντως: ο Antonio, ο Ιταλός λοχαγός που ήρθε μία βδομάδα μετά από μένα, μου λέει ότι τέτοιες αποστολές είναι απαραίτητες στην Ιταλία αν θέλεις να ελπίζεις σε κάποια καλή θέση εξωτερικού στο μέλλον, π.χ. στρατιωτικός ακόλουθος σε πρεσβεία ή επιτελής στο ΝΑΤΟ. Σκέφτομαι τον τρόπο με τον οποίο καλύπτονται τέτοιες θέσεις στην Ελλάδα, και γελάω. Μετά, όταν ο Antonio μου λέει επίσης ότι ο χρόνος υπηρεσίας σε τέτοιες αποστολές λογίζεται διπλάσιος, όπως τα πτητικά εξάμηνα στην αεροπορία ή τα καταδυτικά εξάμηνα στο ναυτικό, σταματάω να γελάω και αρχίζω να θυμώνω…

               Μου περνάει γρήγορα, εξάλλου είναι Πάσχα, 19 Απριλίου, και δεν έχω έρθει εδώ ούτε για τα χρήματα ούτε για την απόκτηση επαγγελματικής εμπειρίας. Και δεν βιάζομαι να γυρίσω πίσω, όπως όλοι οι άλλοι. Δεν έχω καμιά σχέση με τους υπόλοιπους, οπότε είναι καιρός να σταματήσω να το κρύβω.

                Ανεβαίνω πάνω στον τσιμεντένιο τοίχο της ψησταριάς και κοιτάζω τον ήλιο που δύει στον ορίζοντα. Και συνειδητοποιώ ότι από τότε που ήρθα δεν το έχω κάνει ποτέ αυτό, δεν έχω δει ποτέ τον ήλιο να δύει στο Oum Dreyga, και η συνειδητοποίηση αυτή σκάει σαν σκαμπίλι στα μούτρα μου, είναι οδυνηρή, αλλά με ξυπνάει… Περνούν αστραπιαία σκέψεις, για τη διαβρωτική ισχύ της καθημερινής ρουτίνας, ακόμα κι εδώ, για τη σκουριά που παραμονεύει, για το πόσο ηλίθιος μπορεί να είμαι… Ευτυχώς δεν κρατάνε πολύ, εξανεμίζονται, διαλύονται μέσα στην απεραντοσύνη που απλώνεται μπροστά μου…

               Αργότερα, μετά το δείπνο και αφού έχει σκοτεινιάσει, θα ανεβώ στο παροπλισμένο παρατηρητήριο, δίπλα στην πύλη. Θα κυκλοφορεί πολύς κόσμος, αλλά κανείς δεν θα με δει, κανείς δεν θα σηκώσει το κεφάλι να κοιτάξει (και θα περνούν από δίπλα σου, αλλά δεν θα σε βλέπουν· και θα μιλάς, αλλά δεν θα σε ακούνε· και το μόνο που θα θυμούνται από σένα θα είναι ένας ίσκιος, και κάτι λόγια ακατάληπτα, που ίσως να ήταν και ο άνεμος). Τώρα πια, είμαι σίγουρος, κανείς δεν βλέπει καν το παρατηρητήριο…

                Αλλά αυτά θα γίνουν αργότερα – τώρα είμαι πάνω στον τσιμεντένιο τοίχο, έχω τον ήλιο στα μάτια μου και τη φωνή του Ξυλούρη στα ακουστικά. Ζαβαρακατρανέμια…

                 Και αρχίζω να χορεύω…

                  Αλληλούια

                  Είμαι αόρατος… Κανένα πρόβλημα… Αλλά είμαι εκεί…

                  Ίλεος

                  Χορεύω…

 DSCF0033_small

                        …

                  Στις περιπολίες των Ηνωμένων Εθνών, στην έρημο, όταν θες να ζητήσεις στάση για κατούρημα, η κωδική λέξη στον ασύρματο είναι peacekeeping

Advertisements

3 Σχόλια to “Peacekeeping”

  1. Sparky Friday said

    cccccccccccoooooooooooooooooommmmmmmmmmmmmmmmmmmeeeeeeeeeeeeeee ooooooooooooooooooooonnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnn yeahhhhhh

    gia na dosoume ta xeria na sikothoun kai oi pethamenoi kai na min ksana pethanoune poteeeeeeee. filos gamimeni kolasi ta spas…

  2. Walt said

    Φαντάζομαι πως στην έρημο τα πάντα μπορεί να είναι πάσχα και τόπος υγρός οπότε μη σύνορος, είτε στο παρατηρητήριο, είτε μέσα στη δύση του ήλιου, είτε στις αλαμπουρνέζικες σκοπιμότητες των «συναδέλφων».
    Κι εδώ το ίδιο μπορεί να είναι, πλην όμως όλα τα σκιάζει ο νεοφιλευλευθερισμός, οπότε όλα δεν μπορεί να είναι πάσχα, τουλάχιστον εδώ. Αρκούμαστε σε κάποιο φιλί, κτλ,
    Όμως εκεί φαντάζομαι ότι τα πάντα μπορει να ειναι πάσχα,

    οπότε φίλε πέρασε στη δύση του ήλιου, στον μικρότερο κόκκο, στον αέρα ολάκερο,κτλ
    τότε ίσως να πεις «έρημος ανέστη»

    Εγώ προσπαθώ στη θάλασσα (με τα γνωστά προβλήμτα!), παρά τη σκια…
    Να περνάς ουτοπικά

  3. Σάκης said

    fucking Brazilian savages …

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: